Gee jou perd 'n billike kans

Sedert SA Horseman se eerste uitgawe in Januarie 2006 was ons onbeskaamd in ons missie om horsemanship, of perdemeesterskap, te bevorder. In daardie eerste uitgawe het ek dit duidelik gestel dat ons nie belangstel in hoe­veel jou perd gekos het nie, en of jou stiebeuels van suiwer silwer gemaak is nie. Waarin ons belangstel, is of jy jouself voortdurend blootstel om 'n beter horseman te word.

Een van die belangrikste aspekte van 'n goeie horseman, vir my, is 'n gebalanseerde uitkyk op die onderwerp. Ja, jy mag in 'n spesifieke dissipline spesialiseer omdat dit die aspek van perdry is wat jou fassineer. Jy mag dalk 'n spesifieke renons in ander dissiplines hê, maar jy mag nooit vergeet dat die perd maar net dit is nie – 'n perd. En dat, as jy hierdie vennoot van jou ten volle wil ontwikkel en beveilig teen fisiese en ander skade, jy baie seker moet maak dat jou afrigtingsprogram gebalanseerd en sistematies is.

'n Aspek wat ons nooit moet vergeet nie, is dat die waarskynlikheid dat ons as ruiters, en ook ons perde, in terme van potensiaal in die top 10% van die land val, redelik skraal is.
Kom ek haal aan wat die Duitse skrywer, Waldemar Seunig, in sy boek, Horsemanship, geskryf het: "Among tens of thousands of horses, however, one exceptional horse, particularly favoured by nature will, in the course of years of work with a master, prove its aptitude for haute ecole."

Toegegee, Seunig praat hier spesifiek oor gevorderde dressuur, maar sy punt bly geldig: Die meeste perde in ons gewone mense se ­besit, is maar gemiddelde perde met gemiddelde potensiaal. Maar hoor wat sê hy nog: Selfs daardie een uit tienduisende sal, slegs na jare onder 'n gesoute meester, sy potensiaal bereik.

Dit is dan ook my punt: Sistematiese afrigting, sonder om te jaag en sonder om onregverdige eise aan jou perd te stel. Die uitdaging is om jou perd se swakker punte te identifiseer en dit reg te ontwikkel, terwyl jy sy sterker punte nog beter maak, sodat daardie perd die beste perd vir jou kan wees.

Ek lees onlangs Susan McBane se boek, 6 Steps to a Schooled horse, waarin sy die sogenaamde "training scales" verduidelik. Wat my sommer dadelik opval, reg aan die begin, was haar woorde: "Correct and fair schooling involves giving the horse time to understand what we are asking, to develop physically and mentally, and become fairly competent in one scale before moving on to another."

'n Paar sinne later sê sy: "In truly good riding, lightness and cooperation are our goals."
Mag hierdie jaar, 2010, gekenmerk word deur die vordering wat ons almal maak in ligtheid en samewerking. Nie net van ons perde nie, maar sommer ook as 'n lewensuitkyk.